Dit themadossier gaat over moestuinieren met beperkingen. Want moestuinieren is mogelijk voor iedereen!

Voor we er dieper op ingaan, wil ik eerst definieren wat ik bedoel met beperkingen. Die kunnen allerlei zijn. Namelijk: 

• Fysiek (mobiliteit/visueel etc.)
• Mentaal/geestelijk
• Energie
• Ruimte
• Budget
• …

Misschien zijn er nog wel dingen die ik niet heb opgenoemd. Kort gezegd gaat het over het oplossen van allerlei hindernissen die je kunt ervaren bij het moestuinieren. Voor alle vormen van beperkingen is het belangrijk om twee prachtige en krachtige menselijke eigenschappen te gebruiken: de kracht van VERBINDING (Samen) en CREATIVITEIT.  

Hulp vragen is niet voor iedereen even makkelijk. Toch helpt het wellicht te weten dat door dit wel te doen, er vaak heel mooie dingen ontstaan. Vaak is de drempel dat je bang bent dat die ander je zielig vindt, of onhandig, of dom. Zelfredzaamheid is in onze cultuur een groot goed. En anderen om hulp vragen lijkt daardoor een soort van “falen”. Maar als je beseft dat er heel veel mensen zijn die het juist heel erg fijn vinden om iets voor of met een ander te doen, is de hulp die zij geven geen “liefdadigheid” meer, maar juist een cadeau wat je aan HEN geeft! Zo is het een win-win situatie. Denk ook maar eens aan de mogelijkheid je tuin te delen met iemand die zelf geen tuin heeft. Jij wordt geholpen met een tuin die misschien wat te veel voor je is, en die ander is blij want heeft nu de beschikking over een tuin! Ook als eenzaamheid iets is wat bij jou of een ander speelt, zijn dit soort samenwerkingen geweldig.  

Kortom: de kracht van verbinding is echt een hele grote. En dat is ook waar Hilversum Moestuinstad voor bedoeld is. Want samen is alles leuker!

Fysieke Beperkingen hoeven geen onoverkomelijk probleem te zijn bij tuineren. Er zijn heel veel oplossingen voor te bedenken. Soms is het nodig om de vorm/aanleg van de tuin aan te passen. Veel mensen tuinieren bijvoorbeeld in verhoogde bedden. Het kan nodig zijn om verharde paden tussen de (moes)tuinbedden aan te leggen. Hiervoor kun je gebruik maken van tuinontwerpers en sjieke bakken, maar met een beetje creatief denkwerk en hulp van vrienden of vrijwilligers kan er ook een heleboel. 

Naast het inschakelen van helpende handen voor je tuin, zijn er ontzettend veel handige hulpmiddelen te vinden die ingezet kunnen worden. Uiteraard toegespitst op waar de beperking ligt. Zo zijn er tools die er voor zorgen dat je niet hoeft te bukken, kniel-/zit hulpjes, handgrepen die de polsen verlichten, enzovoorts. Aan het einde van dit document geef ik wat tips voor handige websites. Het loont om goed te vergelijken en door te zoeken, want de prijzen kunnen nogal verschillen. 

Maar het hoeft niet altijd gekocht te worden. En je hoeft ook niet altijd de zaken te gebruiken waarvoor ze eigenlijk bedoeld waren. Vaak is het zo dat als er “hulpmiddel” op staat, de prijs meteen 6 x over de kop gaat. Terwijl je heel goed bestaande artikelen kunt ombouwen tot jouw handige tuinhulpje. Hier een paar voorbeelden: Deze dame is erg beperkt met de beweging en kracht in haar armen. Een tuinslang is voor haar heel moeilijk te bedienen. Ze heeft een grote plantenspuit in een boodschappentas op wielen gedaan. Die plantenspuit vult ze met water bij haar tuinkraan en dan rolt ze de kar naar die gedeeltes van haar tuin waar het nodig is.  

Op de tweede foto laat ze zien hoe ze haar beperking oplost bij het bukken: ze kan haar lijf niet lang in balans houden als ze bukt/knielt. En dus legt ze zichzelf op een bankje waardoor ze toch haar gebukte werk kan doen.

Nog 2 voorbeelden: De linker tuinier zaait zijn velden in door de zaden door een oude elektriciteitsbuis te laten vallen in de rij die hij wil inzaaien. Geen bukken meer nodig! 

De meneer op de rechterfoto heeft een golfkarretje omgebouwd tot zijn tuin-caddy. Al het gereedschap trekt hij eenvoudig achter zijn rolstoel aan wanneer hij de tuin in gaat.  

Wees dus creatief, en als je het zelf niet kunt bedenken: kijk op internet naar “garden hacks” en laat je inspireren! Er is echt veel meer mogelijk dan je denkt.

Door: Sanna Jonkhart